Om de audiofielen onder u maar gelijk te confronteren met de keiharde waarheid: de meeste opnamen van ‘Weather Report – The Legendary Live
Tapes 1978-1981’ (hierna WRTLLT), zijn opgenomen op audiocassettes. Zo, dan weet u dat maar alvast. Het album is grotendeels
samengesteld uit diverse opnamen in genoemde periode rechtstreeks van de
‘soundboard’ op een Sony of Nakamichi cassetterecorder. Eén opname is zelfs door
iemand in het publiek gemaakt. Een paar songs zijn wel met ‘professional live
recording equipment’ gemaakt en dat is goed te horen. De cassette-opnames zijn
destijds gemaakt door Peter Erskine, de drummer, of Brian Risner, de mixing engineer van Weather Report. Ze namen met willekeurige
frequentie, van tijd tot tijd opnamen van de soundboard en deze blijken na vele
jaren een uniek document. Peter Erskine verklaart in zijn ‘liner notes’ dat het
luisteren naar zijn cassettebandjes een ‘guilty pleasure’ was die hij met
weinigen heeft gedeeld. Uiteindelijk besloot Peter de bandjes te laten
remasteren en digitaliseren. Brian Risner nam de honneurs waar als
lead-engineer. Gisteren had ik een hele zaterdagmiddag voor mijn eerste luistersessie en vandaag deed ik het nog dunnetjes over op mijn study-stereo.
Op de foto hieronder Risner en, rechts, de hier bijna androgyne legende Jaco Pastorius.

Voor degenen die niet helemaal zijn ingevoerd met Weather
Report nog even een korte samenvatting. Deze jazz-fusion band werd in 1970 opgericht
door de Oostenrijker Joe Zawinul (keyboards) en Wayne Shorter (saxofoon),
beiden Miles alumni. Weather Report ontwikkelde zich tot misschien wel de
meest legendarisch jazz-fusion band in de historie. De muziek was complexer en nog
uitdagender dan de bands van hun ‘counterparts’ van die tijd zoals Miles Davis,
Herbie Hancock, Mahavishnu en dergelijke. Het is beslist één van mijn favoriete
bands allertijden en alles wat er ooit
officieel is verschenen heb ik op LP en/of CD. Wij hebben Weather Report ‘The
Quartet’ live mogen zien spelen in het Concertgebouw in Amsterdam in 1978. De unieke foto’s
hieronder zijn destijds gemaakt door vriend R. en het copyright rust bij hem.
Hieronder het hele kwartet met in zijn blote bast Peter Erskine, duidelijk uitgeput van zijn drumwerk. Links Wayne Shorter en rechts van Erskine staan Jaco Pastorius en Joe Zawinul.

Officiële Weather Report Live opnamen zijn er niet veel en de tot nu toe uitgebrachte live-albums zijn volledig bewerkt in de studio. WRTLLT dus niet!
Het is een mix van diverse opnamen van het kwartet en het kwintet waarbij wél soms stukken zijn samengevoegd. De opbouw van het album is niet chronologisch. Bij
het kwintet speelde percussionist Robert Thomas Jr. De bassist van beide
bands was de unieke en tragische figuur Jaco
Pastorius (zie ook: http://blog.stoneageimages.com/#post24).
Ook interessant in dit verband (niet te krijgen in Nederland ben ik bang) is ‘Jaco’, een documentaire/film, gemaakt door Robert Trujillo, de bassist van Metallica.

Het zal duidelijk zijn dat WRTLLT geen high-end audio
ervaring verschaft. Het goede nieuws is dat het, relatief gezien, opmerkelijk
goed klinkt. Er zit warmte en dynamiek in de meeste opnamen. Bandruis is af en
toe goed te horen, maar door de bank genomen valt het allemaal reuze mee. Men werkte natuurlijk wel met ‘state of the art’ opnamedecks en die waren zo
beroerd nog niet.

Ja, ‘nu weten we het allemaal wel’ hoor ik u denken, maar ‘hoe vind je nou
WRTLLT?’ U heeft gelijk, ik zemel maar door. Ik vind WRTLLT grotendeels heel goed,
dat lijdt geen twijfel, maar ik heb een paar kritiekpuntjes. Het is interessant en van belang om te weten dat ALLES van Weather
Report wat officieel is uitgebracht, werd gemixt, ge-edit, gedubd en hoe je het verder wilt noemen. Het was een combinatie van subliem musiceren, productie én vakmanschap in de
studio. De opnamen van WRTLLT zijn, behoudens een paar kleine samenvoegingen,
volledig en ‘insanely live’ zoals Erskine schrijft. Een elementair verschil dus met de reguliere Weather Report discotheek. De nummers zoals ik ze ken klinken
niet zelden volledig anders en staan stijf van de improvisaties, zoals een
goede jazzband betaamt. Ik ga mij niet verliezen in een toelichting per schijf
of nummer. Wat dat betreft zijn de ‘liner notes’ van Peter Erskine geweldig en
de beste in zijn soort. Hij neemt de lezer mee door de hele periode 1978-1981
met een uitgebreide toelichting per nummer. Als je alle ins- en outs leest,
krijg je nog meer respect voor deze band. Verder vertelt Erskine over de achtergronden hoe het album tot stand kwam, over de muziek, de bandleden, enzovoort. Het boekje is
zelfs zonder de muziek voor de liefhebbers een must.

Ik heb andere reviews gelezen op internet en iedereen vindt de derde CD (1980 + 1981) het beste en dat ben ik wel met ze eens geloof ik. Ook vanuit audiotechnisch oogpunt. Ik heb tot
nu toe maar twee luistersessies achter de rug en nog niet alle vier de schijven zitten volledig tussen mijn oren. Maar ik denk dat ik inmiddels wel een mening kan vormen. Ik ben altijd wat minder
enthousiast over drumsolo’s en dat geldt ook nu. Maar het zijn solo’s van Peter Erskine zelf, de producent van WRTLLT, en dat is hem
vergeven. Shorter’s solo’s op de altsax duren soms erg lang en worden af en toe zelfs irritant. Het is ook wel iets persoonlijks, een tenorsax vind ik gewoon wat vriendelijker voor de trommelvliezen. Ik heb het ook met violen die in hoge registers worden gespeeld. Jaco Pastorius laat hier alleen maar meesterlijk werk horen. Zijn bas-solo’s zijn regelrechte muzikale juwelen. Voor de rest staat het album vol schitterende muziek en het barst van de hoogtepunten. ‘Scarlet Woman’ van de vierde CD vind ik, bijvoorbeeld, een monument van de eerste orde. Echt prachtig. De audio kwaliteit is niet constant en dat is toch wel een belangrijk minpunt. Daar legt WRTLLT het toch duidelijk af tegen veel andere vergelijkbare releases. Een rapportcijfer voor het hele album? Een 8 voor de CD’s en een 10 voor de liner notes.

Sommige recensenten menen dat WRTLLT een prima album is voor
de Weather Report debutant omdat het een doorsnee van hun werk biedt. Dat zie ik heel anders. De
Weather Report ‘back catalogue’ staat volledig op zich zelf en vertegenwoordigt
een kunstuiting op zich. De WRTLL-tapes zijn live interpretaties van hun studiowerk
tot dan toe en moeten op die merites worden beschouwd. Maar dat is maar mijn
mening. Maar, WRTLLT is zeer beslist de moeite waard. Het krijgt van mij een
prominente plek in de discotheek naast de reguliere Weather Report discotheek. Niet er tussen, ‘if you catch my drift’.